امير المؤمنين عليه السلام در اين خطبه به حوادث فتنه آميز و آشوب انگيز اشاره مىفرمايد 1 آن پيشتاز الهى مردمى را كه از مسير نورانى [ انبياء عليهم السلام ] منحرف شده و از هوى پيروى مىنمايند به سوى هدايت [ كه راه پيامبران است ] بر مىگرداند ، در آن هنگام كه آن مردم هدايت را به هوى و هوس خود ارجاع مىنمايند . 2 و آراء و نظريات مخالف با قرآن را بسوى قرآن بر مىگرداند در آن هنگام كه آن مردم قرآن را به آراء و نظريات فاسد خود بر مىگردانند 3 تا اينكه جنگ با شما بر پا شود ، و دندانهاى خود را [ مانند درندگان ] نشان بدهد 4 پستانهايش پر از شير نمايد 5 و عاقبتش تلخ و زهرآگين 6 آگاه باشيد ، فردا [ يى كه در پيش داريد ] حوادثى را با خود مىآورد كه آنها را نمىشناسيد 7 در آن زمان ، حاكم كه جزء اين طائفه طغيانگر نيست كارگزاران آنان را به زشتى كردارهايشان مؤاخذه كند 8 زمين قطعات جگرش را براى او بيرون بيندازد 9 و همه كليدهاى خود را با كمال تسليم در اختيار آن پيشتاز الهى گذارد 10 در اين موقع است كه چگونگى عدالت رفتار با انسانها را براى شما ارائه مىدهد 11 كتاب و سنت از بين رفته را احياء مىنمايد . 12 از جمله اين خطبه است كه مىفرمايد : گويا مىبينم [ آن شخص ( سفيانى يا
[ 3 ]
عبد الملك بن مروان ] در شام فرياد بر آورده و پرچمهاى خود را در اطراف كوفه بحركات تند در آورده است 13 اين فتنهگر همانند ناقه بد خلق كه با دندانهاى گزنده بهر سو روى مىآورد به نواحى كوفه حمله برد 14 زمين را با سرهاى بريده فرش كند 15 كام براى ريشه كن كردن مردم مانند يك درنده باز كند 16 قدمهايش بر زمين سنگين باشد 17 تا دور دستها جولان نمايد ، و حملاتش شديد 18 سوگند به خدا ، شما را در اطراف روى زمين بپراكند ، تا آنجا كه از شما جز مقدار اندكى نماند مقدار سرمه در چشم 19 روزگار بر اينسان بر شما بگذرد تا آنگاه كه عقول غائب شده عرب به خود آنان برگردد 20 [ اى مردم ، سنتهاى محكم پيامبر ] و آثار كاملا روشن او را تبعيت كنيد و پيمان او را كه مدتى زياد از آن نگذشته است ، وفا كنيد 21 و بدانيد كه شيطان راههاى خود را سهل و هموار مىكند كه به دنبال او برويد و از او پيروى كنيد . 22
[ 4 ]