بعد مادى حيات

اهميت بعد مادى حيات از ديدگاه اسلام از دو جهت بايد در نظر گرفته شود :

[ 178 ]

جهت يكم واقعيت ابعاد مادى حيات است كه در مجراى قوانين خاص خود قرار گرفته و انسان زنده از كمترين اخلال در آن ابعاد ، احساس رنج و شكنجه مينمايد . بعبارت ديگر اهميت اين بعد در خود آن نهفته است و در هر لحظه‏اى جوياى تأمين و تضمين خود ميباشد ، و بهمين جهت است كه اسلام دستور اكيد به شناخت و بررسى اين بعد فى نفسه صادر مى‏كند و تفكر و سازندگى درباره اين بعد را عبادت تلقى مينمايد . لذا بررسى‏هاى علمى براى تحصيل معرفت درباره اين بعد از ديدگاه اسلام ضرورى است و هيچ گونه مسامحه‏اى در اين تلاش و كوشش صحيح نيست ، مگر آن نوع بررسى‏ها كه به بعد روحى حيات انسانها مضر بوده باشد ، مانند بررسى‏هاى علمى براى بدست آوردن طرق ناهشيارى بوسيله تنظيم مواد مخدر و مست كننده . آيات قرآنى فراوانى وجود دارد كه سير و تحقيق در خلقت انسان از ابتداى نشو و ارتقا و عبور از مراحل جنينى و چگونگى رشد جسمانى او را شديدا توصيه مينمايد .

جهت دوم اهميت بعد مادى حيات از آنجهت است كه ميدان فعاليت بعد روحى انسان است و با هر خللى كه در بعد مادى حيات وارد ميشود ، بعد روحى حيات بهمان اندازه مختل مى‏گردد . بحث و بررسى‏هاى مفصل و مشروح درباره توضيح رابطه بعد مادى و بعد روحى حيات نيز يكى از كارهاى ضرورى است كه بدون آن ، احتمال مختل ساختن قانون اساسى هر دو بعد ،

بسيار قوى است . بهمين جهت بوده است كه دانشمندان اسلامى با نظر به منابع اسلامى ارتباط بعد روحى حيات را كه در بعد مادى حيات به فعليت ميرسد و رشد پيدا مى‏كند ، با همان بعد مادى با بيانات گوناگون مطرح ميسازد ،

مانند سوار و مركب ، محصول عالى و زمينه بوجود آمدن آن محصول ،

پرنده و قفس و غير ذلك از طرف ديگر با تذكر به تأثير و تأثرى كه اين دو بعد با يكديگر دارند ، دستورات صريح براى شناخت و بهداشت هر دو بعد صادر مينمايد . با نظر به جهت دوم از اهميت بعد مادى كه جنبه وسيله‏اى براى رشد

[ 179 ]

و كمال بعد روحى حيات دارد ، توصيه شديد صادر ميشود كه مردم تن پرورى و شهوت پرستى و رفاه طلبى و خودكامگى و قدرت پرستى را كنار بگذارند و با بعد مادى حيات معامله وسيله براى بعد روحى آن بنمايند .